दक्षिण अमेरिकेतील चिलीच्या अटाकामा वाळवंटात सापडलेल्या जीवाश्माने जगातील सर्वात जुने आणि सतत शुष्क प्रदेशांपैकी एकाच्या दीर्घकाळ टिकलेल्या वैज्ञानिक समजाविषयी प्रश्न उपस्थित केले आहेत. शास्त्रज्ञांना उत्तर चिलीच्या अटाकामा वाळवंटात सुमारे ९ दशलक्ष वर्षे जुना अंदाजे कॅपीबारा दात जीवाश्म सापडला आहे.
संशोधकांच्या मते, हा शोध अनेक प्रकारे महत्त्वपूर्ण आहे. चिलीच्या किनारी प्रदेशात कॅपीबाराच्या उपस्थितीचा हा पहिला आणि सर्वात जुना पुरावा आहे. मनोरंजक मुद्दा असा आहे की कॅपीबारा आज चिलीमध्ये आढळत नाहीत.
कॅपीबारा हे मूळचे दक्षिण अमेरिकेतील आहे आणि ते जगातील सर्वात मोठे जिवंत उंदीर मानले जाते. त्याच्या अर्ध-जलीय जीवनशैलीमुळे ते साधारणपणे नद्या, तलाव आणि इतर जलस्रोतांच्या आसपास राहतात.
म्हणूनच अटाकामा सारख्या अत्यंत कोरड्या प्रदेशात अशा जुन्या कॅपीबारा जीवाश्माच्या शोधाने शास्त्रज्ञांना आश्चर्यचकित केले आहे. अटाकामा वाळवंट आज जगातील सर्वात कोरड्या प्रदेशांपैकी एक मानला जातो. वाळवंटातील अनेक भागांमध्ये अत्यंत कमी पाऊस पडतो आणि काही ठिकाणी लक्षणीय पर्जन्यवृष्टी न होता अनेक वर्षे जाऊ शकतात.
आतापर्यंत, शास्त्रज्ञांनी असे मानले आहे की अटाकामा प्रदेश जवळपास ४० दशलक्ष वर्षांपासून सतत कोरडा राहिला आहे. तथापि, नवीन जीवाश्म सूचित करतो की सुमारे 9 दशलक्ष वर्षांपूर्वी, परिसरात पर्यावरणीय परिस्थिती अस्तित्वात असू शकते ज्यामुळे कॅपीबारस सारख्या पाण्यावर अवलंबून असलेल्या प्राण्यांना आधार दिला जाऊ शकतो.
शास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की या शोधाने अटाकामाच्या प्राचीन पर्यावरणाबद्दल नवीन प्रश्न उपस्थित केले आहेत. हे शक्य आहे की आज हा प्रदेश अत्यंत कोरडे वाळवंट बनण्याआधी, या भागात जलस्रोत आणि वनस्पती यांच्याशी निगडीत एक वेगळी परिसंस्था होती.
तथापि, संपूर्ण वाळवंटाचा हवामान इतिहास पूर्णपणे बदलणारा अंतिम पुरावा नाही. संशोधकांना आता त्या काळात पाण्याचे स्त्रोत किती व्यापक होते आणि कॅपीबारासारख्या प्राण्यांसाठी पर्यावरण किती काळ योग्य राहिले हे निर्धारित करणे आवश्यक आहे.
या शोधामुळे शास्त्रज्ञांना अटाकामाच्या लाखो वर्षांच्या हवामान इतिहासाबद्दल नक्कीच एक नवीन कोडे पडले आहे.
